4 giờ chiều hôm qua mình còn đang phát biểu tại Hội nghị KV TPHCM của VCCI, mà 4g khuya hôm nay, nhìn ra ngoài cửa sổ, mình như đang ở... thiên đường cà phê. Một không gian rất Ban Mê Thuột, vừa có chút châu Âu vừa rộn rịp màu Khởi nghiệp "thiệt là Xanh" của miền Trung.

Sau khi xác định 9 dự án của phía Bắc vào chung kết từ vòng bán kết 1 (miền Bắc) ngày 5 và 6/9 mới đây, liên tục là 25 dự án vào bán kết 2 (miền Trung) cuộc thi "Khởi Nghiệp Xanh" hôm nay và ngày mai. Rất phong phú về lãnh vực: nông nghiệp, dược liệu, thực phẩm, vật liệu sinh học, công nghệ môi trường...

Đọc lướt qua 25 bài thi, mình có những nhận xét đầu tiên: dự thi năm nay, miền Trung trẻ không chỉ khai thác (chế biến sâu, sáng tạo mạnh mẽ) làm thành nhiều sản phẩm từ tài nguyên bản địa mà đã đi vào giải quyết các vấn đề của cuộc sống, chuẩn hóa và chuyển đổi giá trị nguyên liệu thành hệ thống hạ tầng số, mô hình kinh doanh số hay ứng dụng thật sát tinh thần kinh tế tuần hoàn.

Hai loại nguyên liệu đang thông dụng nhất trong kinh doanh nông sản là sầu riêng và cà phê, trong khi doanh thu xuất khẩu vọt lên đáng kể thì cũng phát sinh các loại rác thải và nay, trong 25 dự án hôm nay, có nhiều giải pháp biến rác thải thành các hệ thống sản phẩm, dịch vụ mới của chu trình mới. Thật lý thú khi nhìn thấy vần đề lớn của kinh doanh nông sản thành nguồn gốc cho các dự án mới (như kiểu mà Fuwa3e biến rác thải-vỏ dứa-thành hóa mỹ phẩm được ưa chuồng trên thị trường).

Daklak có vỏ sầu riêng được biến thành Biochar để làm phân bón hữu cơ, giấm gỗ... Dự án B-Eco biến phụ phẩm "lá bàng biển" thành sản phẩm thay thế nưa; Dano-Eco tận dụng hạt xốp lõi thân cây bắp; Bioloop đưa phụ phẩm nông nghiệp vào khởi điểm của kinh tế tuần hoàn. Sản phẩm xuất khẩu nổi tiếng của tỉnh Khánh Hòa là cá ngừ cũng tham gia việc giảm chất thải cấp đô thị của sản phẩm.

Tôi cũng thú vị khi nhìn hình ảnh trình bày của "Chợ cà phê", xây dựng hạ tầng số của ngành, một ngành xuất khẩu có kim ngạch cao, bên cạnh có các dự án khác chọn mô hình kinh doanh (là cà phê) hướng tới giải quyết yêu cầu tận dụng phụ phẩm, biến các công trình thành sinh kế lâu dài cho các làng xã, các gia đình...

Không có sự "xúi giục" của ban tổ chức để các dự án chọn đề tài, nên là thành viên ban tổ chức, tôi cảm thấy thật là vui, một niềm vui sâu sắc khi thấy các bạn trẻ tinh tế chọn các vấn đề lớn của cuộc sống để giải quyết bằng kiến thực, kỹ năng số của lớp trẻ trong tình hình vấn nạn rác thải, hệ thống hạ tầng số, mô hình mới kinh tế tuần hoàn.

Những ghi nhận đầu tiên ngay trước giờ khai mạc vòng thi bán kết cuộc thi "Khởi nghiệp Xanh" xin tạm dừng. Hi vọng sẽ tiếp tục cuộc ghi chép ở đây.